Rok 1920

Rok 1920 pozostanie w dziejach co najmniej dwóch państw i narodów rokiem na długo pamiętnym. Na ogromnej arenie pomiędzy brzegami Dniepru, Berezyny i Dźwiny, a z drugiej strony Wisły rozstrzygały się w walce wojennej losy nasze polskie i sąsiedniej z nami Sowieckiej Rosji. Rozstrzygnięcie walki rozstrzygnęło zarazem na czas pewien i losy milionów istot ludzkich, które reprezentowane były wtedy przez walczące na tej ogromnej przestrzeni wojsko i jego wodzów. Józef Piłsudski „Rok 1920” zajmuje w spuściźnie pisarskiej Marszałka Józefa Piłsudskiego zupełnie szczególne miejsce. Nie tylko dlatego, że jest największym z dzieł napisanych przez Niego. Składają się na to i inne głębsze przyczyny. Główną z nieb jest znaczenie historyczne okresu, który omawia i decydująca rola odegrana w nim przez Piłsudskiego (…) W „Roku 1920” obala Piłsudski nie tylko fałsze Tuchaczewskiego, obala również fałsze, przekręcenia i plotki, które powstały i były rozpowszechniane w Polsce (…) Drugą cechą nadającą dziełu niezwykłą wartość jest jego charakter wspomnień łub raczej wyznań osobistych (…) W „Roku 1920” odsłania nam Piłsudski z bezwzględną szczerością jaka ciężka praca umysłu i woli kryje się poza krótkimi, jasnymi słowami decyzji, jaką mękę i trud musi przeżywać wódz, jak często splot najróżnorodniejszych trudności, przeciwieństw i niepewności obciąża każdą myśl; nie ukrywa przy tym Piłsudski nawet momentów słabości, momentów załamań, momentów walki wewnętrznej. Ustępy pracy dotyczące tych spraw ukazują ducha i odsłaniają nam rąbek tajemnicy geniuszu Piłsudskiego. płk Józef Moszczeński