Rzecznik prasowy rządu

ematem publikacji jest rola i zadania rzecznika prasowego rządu w Polsce w polityce informacyjnej państwa po roku 1989. Zbadanie tego zagadnienia podjęŞto w wyniku wieloletnich obserwacji tej funkcji przez autorkę, a także w efekcie jej doświadczeń zawodowych na stanowisku rzecznika prasowego różnych organizacji i instytucji oraz związanej z tym wiedzy i zainteresowań. Tak szeroko ujęte pole badawcze wymaga doprecyzowania analizowanych aspektów podjętego zagadnienia. Przedmiotem rozważań, a zarazem łącznikiem spajającym w niniejszej pracy komunikację publiczną z polityką, jest rzecznictwo prasowe. Zagadnienia porozumiewania się ludzi w procesach społecznych są przede wszystkim domeną socjologii, jednak badają je także lingwiści, psychologowie, medioznawcy czy kognitywiści. W ostatnich dekadach procesy te zaczęli zgłębiać również politolodzy, analizując komunikację pomiędzy władzą a obywatelami. W roli swego rodzaju pośredników w tych relacjach występują z jednej strony rzecznicy prasowi rządu, reprezentujący stanowisko swych mocodawców, z drugiej zaś - dziennikarze dostosowujący oficjalny, urzędowy język do zrozumiałego dla przeciętnego mieszkańca. W sukurs przyszli im więc specjaliści w dziedzinie public relations, marketingu politycznego i media relations. Przeprowadzenie badań dotyczących kwestii rzecznictwa prasowego poŞszczególnych gabinetów wymusił niejako brak podobnych opracowań. Wcześniej bowiem prowadzone badania naukowe dotyczyły rzeczników prasowych jako takich, operujących w różnych instytucjach, organizacjach i firmach prywatnych, których funkcjonowanie, zakres działań i odpowiedzialności różnią się jednak od tych, które spoczywają na osobach reprezentujących w zakresie komunikowania kolejne gabinety. Z uwagi na fakt, że rozważany jest tu proces obiegu informacji, konieczne było sięgnięcie do genezy badań, jakie przeprowadzono m.in. w filozofii, antropologii, socjologii, psychologii, lingwistyce, semiotyce i szeroko pojętych analizach kulturowych. Stanowią one interdyscyplinarne tło niniejszych badań. Chronologiczny i terytorialny zakres analizy obejmuje lata 1989 - 2019, jednak zaprezentowano historyczne odniesienia, poczynając od pierwszych, plemiennych prób nawiązywania porozumienia między jednostkami, poprzez porozumiewanie się powstających w procesie rozwoju cywilizacji nieformalnych grup społecznych, a potem tworzonych przez nie instytucji państwowych, reprezentowanych przez rządzących - z rządzonymi. Na tym szerokim tle historyczno-społeczno-politycznym w publikacji zbadano rolę rzeczników prasowych rządu w okresie ostatnich trzydziestu lat: od 1989 roku do maja 2019 roku. Początkowa data stanowi znamienną cezurę w powojennych dziejach Polski - rozpoczęcie transformacji ustrojowej. Następujące po sobie kolejne rządy w toku swych działań tworzyły politykę informacyjną państwa, zaś powoływani rzecznicy prasowi gabinetów w mniejszym lub większym stopniują współkreowali. Pracę podzielono na umowne dwa bloki tematyczne: teoretyczny i empiryczny. Pierwszy, na który składają się rozdziały I-III, obejmuje interdyscyplinarne rozważania na temat istoty komunikacji społecznej i jej nośnika — informacji, skupiając się na aspekcie politycznej dystrybucji przekazu. Drugi blok natomiast, zawarty w rozdziałach IV-VI, analizuje zagadnienia rzecznictwa jako zinstytucjonalizowanej relacji władzy z obywatelami.