Od armii komputowej do narodowej, t. IV

Czwarty tom studiów z cyklu Od armii komputowej do narodowej jest wynikiem prac przedstawicieli polskich i zagranicznych ośrodków naukowych, związanych nie tylko z historią wojskową, lecz także społeczną, polityczną, bezpieczeństwa międzynarodowego i stosunków międzynarodowych. Tak jak w latach poprzednich inicjatorem wydania zbioru był Zakład Historii Wojskowej Instytutu Historii i Archiwistyki oraz Katedra Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. W prezentowanej publikacji znalazły się teksty autorstwa dwudziestu jeden badaczy krajowych i dwóch zagranicznych. Ich artykuły, mające charakter zarówno obszernych studiów, jak i skromniejszych przyczynków, są oparte na bogatej bazie źródłowej i dotyczą okresu dziejów od XVI do XX wieku. Wartością dodatkową tego tomu jest fakt, iż w wielu opracowaniach obok problematyki wojskowej poruszane są także szeroko pojęte problemy społeczne, polityczne i geopolityczne. Celem tej publikacji jest ukazanie procesów zachodzących w siłach zbrojnych – polskich i obcych, które doprowadziły do przekształcenia się wojsk komputowych w armie narodowe, dlatego też w pracy zastosowano układ chronologiczny. Znakomita część opracowań została poświęcona dziejom polskiego oręża, przy czym dominuje problematyka z okresu dwudziestolecia międzywojennego. Szeroko omówiona została również tematyka II wojny światowej oraz czasy nowożytne. SPIS TREŚCI Wstęp / 5 Maciej Franz (Poznań), Pierwsze powstania kozackie przeciw Rzeczypospolitej – próba oceny aspektów militarnych / 7 Mirosław Nagielski (Warszawa), Przebieg granicy wschodniej W.Ks.Lit. z Moskwą w XVI–XVII wieku ze szczególnym uwzględnieniem znaczenia strategicznego Bramy Smoleńskiej / 27 Renata Król-Mazur (Kraków), Odważni czy sławetni? O atrakcyjności życia miejskiego dla żołnierzy garnizonu Kamieńca Podolskiego w XVIII wieku / 65 Dariusz Nawrot (Katowice), Wojsko litewskie w 1812 roku / 87 Grzegorz Ciechanowski (Szczecin), Żywot Kozaka, którego losy rzuciły do Polski. Casus Mikołaja Karnauchowa / 125 Alexander Watson (Cambridge), Polscy żołnierze w armii niemieckiej podczas I wojny światowej – badanie motywacji bojowej / 153 Andrzej Czesław Żak (Warszawa), Wódz Naczelny podczas operacji wileńskiej w kwietniu 1919 roku / 165 Krzysztof Filipow (Białystok), Samoobrona Litwy i Białorusi (1918–1919). Ludzie i ich postawy / 181 Maciej Krotofil (Toruń), Armia petlurowska w polsko-ukraińskim konflikcie na Wołyniu w 1919 roku / 189 Waldemar Rezmer (Toruń), Internowanie czy niewola polskiej IV Brygady (Strzelców) Litewsko-Białoruskiej na Litwie w lipcu 1920 roku? / 205 Aleksander Smoliński (Toruń), Wiedza Sztabu Generalnego oraz Naczelnego Dowództwa Wojska Polskiego na temat stanu organizacyjnego i liczebnego oraz morale 1 Armii Konnej podczas jej walk na polskim teatrze działań wojennych w 1920 roku / 229 Виктop Зубачевский (Omsk), Польско-советская война 1920 г.: геополитический аспект / 305 Jarosław Centek (Toruń), Jak Niemcy wyobrażali sobie konflikt z Polską. Analiza gier wojennych z lat 20. XX wieku / 323 Hanna Szczechowicz (Włocławek), 14 Pułk Piechoty w dziejach Włocławka w latach 1920–1939 / 349 Wojciech Skóra (Słupsk), Jeniec niewypowiedzianej wojny. Casus Adama Biedrzyńskiego, oficera polskiego wywiadu porwanego na Pomorzu w 1930 roku / 365 Magdalena Strykier (Toruń), Operacyjno-taktyczne możliwości użycia wielkich jednostek kawalerii Wojska Polskiego wobec zagrożenia wojennego w latach 1935–1939 na przykładzie manewrów „Gniezno” i „Nakło” / 397 Wojciech Włodarkiewicz (Warszawa), Bezpieczeństwo zewnętrzne Polski w 1939 roku w ocenach Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w Moskwie / 417 Zbigniew Moszumański (Warszawa), Udział Słowacji w agresji na Polskę we wrześniu 1939 roku / 445 Piotr Saja (Inowrocław), Przygotowania wojenne i walki toruńskiej 4 Dywizji Piechoty nad Osą we wrześniu 1939 roku w świetle relacji uczestników / 495 Joanna Danielewska (Toruń), Udział polskiej I Samodzielnej Kompanii Commando w działaniach wojennych w II wojnie światowej / 519 Tomasz Chwietkiewicz (Toruń), Niemiecki XXVI Korpus Armijny w walkach o Frombork w lutym 1945 roku / 537 Marcin Paluch (Lublin), Kapelani konspiracji narodowej na obszarze południowej Lubelszczyzny (1943–1946) / 565 Henryk Hermann (Siedlce), Przeobrażenia strukturalno-organizacyjne Wojska Polskiego w latach 1945–1960 / 595