Zaprowadzenie chrześcijaństwa w Polsce

Praca ta stanowi krótkie studium jednego z obrazów stworzonych przez Jana Matejkę w ramach malowanego przez niego w latach 1888-1889 cyklu obrazów "Dzieje cywilizacji w Polsce", pt. "Zaprowadzenie chrześcijaństwa R.P. 965". Cykl ten stanowi prezentację wydarzeń z historii Polski uznanych przez Matejkę za najważniejsze, poczynając od analizowanego w niniejszym opracowaniu obrazu, ukazującego wydarzenia z drugiej połowy X wieku aż do końca XVIII stulecia, kiedy Rzeczypospolita utraciła niepodległość. Choć, jak wynika z datowania poszczególnych obrazów tego cyklu, analizowane tu dzieło powstało ostatnie, to w chronologii dziejów historycznych Polonii rozpoczyna ono ową barwną opowieść o wielkim nasyceniu symbolicznym i patriotycznym. Autorzy starają się przyjrzeć miejscu, w którym Matejko umieścił scenę chrztu Polski, jak i środowisku naukowemu i artystycznemu współczesnemu malarzowi. Postacie te w różny sposób mogły być lub były jego „konsultantami” czy „informatorami”, m.in. odnośnie do „świętej wyspy”, jak nazwał ostrów położony na jeziorze Lednica koło Gniezna – „gniazda” naszych historycznych początków – Józef Ignacy Kraszewski w swojej "Starej baśni".