Wieczny powrót faszyzmu

Nakładem wydawnictwa Universitas ukazała się kolejna książka w serii "Biblioteka Profesora Bronisława Geremka”, zwierająca esej Roba Riemena "Wieczny powrót faszyzmu" i dwa szkice napisane specjalnie na potrzeby tej publikacji: Jerzego Jedlickiego "Pokusa mocy zbiorowej" oraz Wiktora Jerofiejewa "Trujący bukiet". W książce Rob Riemen napisał: "Albert Camus i Thomas Mann na pewno nie byli jedynymi, którzy od razu po zakończeniu wojny uświadomili sobie to, o czym my teraz aż nazbyt chętnie chcemy zapomnieć: w ciele demokracji masowej bakcyl faszyzmu zawsze będzie wirulentnie obecny. Nie uodporni nas zaprzeczanie temu faktowi ani nazywanie bakcyla inaczej. Wręcz przeciwnie. Jeśli chcemy go odpowiednio zwalczać, musimy przede wszystkim uznać, że znów jest aktywny w naszym społecznym ciele, i nazwać go po imieniu: to faszyzm. A faszyzm nigdy nie jest wyzwaniem, lecz zawsze dużym problemem, ponieważ nieuchronnie prowadzi do despotyzmu i przemocy. Wszystko, co niesie z sobą te konsekwencje, stanowi niebezpieczeństwo. Każda zaś polityka dążąca do zanegowania problemu lub, co gorsze, niebezpieczeństwa, jest polityką chowania głowy w piasek. I niezmiennie pozostaje prawdą, że kto nie wyniesie żadnej nauki z historii, jest skazany na jej powtarzanie”.