Dialog o Bolesławie Wielkim

[...] Od dialogów platońskich, przez dialogi hagiograficzne, aż do trzynastowiecznej kroniki Mistrza Wincentego, we wszystkich tekstach tej rodziny starano się nie tyle wykrzyczeć swoje racje, co przede wszystkim zaprezentować je, ofiarować i poddać pod osąd drugiej osoby, choćby wyimaginowanego interlokutora. Dialog przypominał o niepewności własnych sądów, o konieczności poszanowania poglądów i godności innych osób, a nade wszystko o wiecznie żywej potrzebie wspólnego docierania do Prawdy. Do tej właśnie tradycji usiłuje odwoływać się niniejszy tekst. A czym jest ten tekst? Okazuje się, że łatwiej jest uciec od postawionego tu pytania, niż spróbować się z nim zmierzyć... Należy stwierdzić, że najogólniej rzecz ujmując, jest to zbiór pytań wraz z ewentualną próbą udzielenia odpowiedzi, z całą pewnością niewolny od błędów. Nie jest to więc tekst przedstawiający w sposób jednoznaczny i bezwarunkowy jasno udowodnione tezy, które należy przyjąć lub obalić. Nie sili się on na polemiki z przyjętymi powszechnie poglądami, nie należy go w związku z tym traktować jako „rzucanie rękawicy” komukolwiek z historyków, w stosunku do których jestem pełen najgłębszego szacunku[...]