Blaski i cienie tysiąclecia. Z zagadnień historii chrześcijaństwa w Polsce

Prezentowany tu drugi tom pism zebranych Czesława Deptuły pokazuje nam Autora w roli, którą – wydawałoby się – dobrze znamy: wytrawnego mediewisty i badacza dziejów chrześcijaństwa polskiego. A jednak jest tu także pewien inny wymiar, całkiem nieoczywisty. Historyk średniowiecza wykracza poza własną epokę i prowadzi nas do czasów nowożytnych, ale też i do epoki nieomal współczesnej. Nie bierze się to z ambicji Autora, ale z istoty badanych problemów, wymagających kompetencji historyka czasów nowożytnych, dziewiętnastego wieku i współczesności. I, na co także warto zwrócić uwagę, w przypadku niektórych tekstów, badacz dziejów Polski pokazał się jako wnikliwy badacz dziejów Europy. Bo czy naprawdę można być badaczem dziejów chrześcijaństwa w jednym tylko kraju? Dla czytelnika studiów Czesława Deptuły to pytanie ma charakter retoryczny.