Spory o dziesięciny

Kolejni proboszczowie parafii knyszyńskiej nie mieli łatwego zadania. Głównym źródłem utrzymania kościoła i służby kościelnej była nadana przed laty dziesięcina. Stale powracał jednak problem: w jakiej formie ją składać? To z kolei wywoływało spory prawne między proboszczami i mieszkańcami. Prześledzenie historii tych kontrowersji pozwala przyjrzeć się funkcjonowaniu prawa i sądownictwa Rzeczypospolitej z punktu widzenia członków miejskiej społeczności. Dzięki drobiazgowym analizom archiwalnych danych widać na konkretnych przykładach, jak w kolejnych wiekach wyglądały sytuacja ekonomiczna miasta i plebanii, a także łączące je stosunki. Można też poznać historię ulubionego miasta króla Zygmunta Augusta, które z czasem stopniowo podupadało. Analizy te ukazują także wpływ na tę społeczność potopu szwedzkiego, wojny północnej i innych klęsk. Książka może być więc inspirującą zachętą do spojrzenia na historię z perspektywy miasteczka na pograniczu Korony i Wielkiego Księstwa Litewskiego. Przede wszystkim jednak praca ta jest istotnym wkładem do dziejów prawa i przyczynkiem do badania stosunków między świeckimi i duchowieństwem w dawnej Rzeczypospolitej.