Współtwórcy atlantyckiego świata

W części zasadniczej nowatorska praca Henryka Szlajfera opiera się na źródłach drukowanych (wizytacje, sprawozdania, dzienniki podróży, rzadziej pamiętniki) oraz światowej literaturze przedmiotu. Czytelnik otrzymuje potężną dawkę mało znanych faktów i ciekawych interpretacji zdecydowanie poszerzających wiedzę nie tylko na temat bezpośrednich konsekwencji wielkich odkryć geograficznych, lecz także losów Żydów wygnanych pod koniec XV wieku z Hiszpanii i Portugalii. Książka niewątpliwie stanowi znaczący wkład w rozwój światowej historiografii i współczesnych dyskusji międzynarodowych. dr hab. Daniel Grinberg, prof. Uniwersytetu w Białymstoku Przedkładana Czytelnikowi książka jest odpowiedzią na fałszujące historię uproszczenia i przemilczenia – uzupełnia i w wielu aspektach koryguje obraz pierwszych wieków Ameryki Łacińskiej. Za wyjątkowe osiągnięcie prezentowanej pracy uznać należy m.in. części poświęcone niewolnictwu. Uderza w nich powaga i rzetelność w podejściu do tematu, a przede wszystkim jasne postawienie problemu odpowiedzialności Europejczyków, zarówno chrześcijan, jak i Żydów, za ten barbarzyński epizod w naszej wspólnej historii. W moim przekonaniu ustalenia Henryka Szlajfera wejdą na stałe do literatury przedmiotu i będą nieodzownym punktem wyjścia dla dalszych badań nad obecnością Żydów w procesach cywilizacyjnych Nowego Świata u progu nowoczesności. Skłaniają też do rewizji stereotypowego myślenia o Europie, zwłaszcza o europejskim chrześcijaństwie jako istotnym i pozytywnym wkładzie w kulturę uniwersalną. prof. zw. dr hab. Stanisław Obirek