Twierdza Wrocław

Mapa „Twierdza Wrocław. Festung Breslau” przedstawia budowle forteczne i garnizonowe, wzniesione we Wrocławiu i okolicach do 1945 roku: nowożytne fortyfikacje bastionowe, dzieła i schrony piechoty z XIX i XX wieku, mobilizacyjne punkty oporu i schrony piechoty z I wojny światowej. Naniesiono też ważniejsze urządzenia obrony i ochrony przeciwlotniczej z okresu II wojny światowej, a także fortyfikacje polowe powstałe w czasie walk o Wrocław w 1945 roku. Obraz twierdzy uzupełniają zespoły koszarowe i magazynowe, place ćwiczeń, strzelnice i inne budowle garnizonowe. Budowle Twierdzy Wrocław zostały ukazane na tle współczesnego planu miasta. Odwzorowanie tak wielu lat historii na pojedynczej mapie wiąże się z kilkoma ograniczeniami. Ukazanie wszystkich zmian, jakim w tym czasie ulegały obiekty twierdzy, wymagałoby nadmiernie rozbudowanej, trudnej w odbiorze symboliki, zaciemniającej właściwy wizerunek fortyfikacji. Dlatego zrezygnowano ze szczegółowego prezentowania stadiów rozwojowych, poprzestając na prezentacji wybranych, najbardziej charakterystycznych form budowli. Zaznaczono też obiekty, które na różnych etapach rozwoju twierdzy przestały istnieć. Mapa ma więc charakter kumulacyjny, a twierdza w przedstawionym na niej kształcie nigdy nie funkcjonowała w rzeczywistości. Obecny stan zachowania obiektów twierdzy Wrocław jest zróżnicowany. Czytelne są fragmenty obwodu bastionowego. Zachowała się większość fortyfikacji XIX-wiecznego pierścienia fortecznego oraz duża liczba schronów przeciwlotniczych - niezachowane schrony zaznaczone są przez przekreślenie. Baterie p-lot i fortyfikacje polowe w większości nie zachowały się. Opracowanie: Jacek Biesiadka, Andrzej Gawlak, Piotr Gierlasiński, Stanisław Kolouszek, Łukasz Pardela, Cezary Piotrowski, Paweł Piotrowski