Dziennik 1954

Nie przypadkiem w tytule tej książki znalazła się data jej powstania. Stało się tak przede wszystkim dlatego, że "Dziennik 1954" jest kroniką określonego czasu, i to czasu jak na dziennik wyjątkowo krótkiego: nie jednego roku nawet, lecz zaledwie jednego kwartału, okresu od 1 stycznia do 2 kwietnia 1954. Stało się tak też dlatego, że w postaci książki dziennik Tyrmanda ukazał się po raz pierwszy po ćwierćwieczu od napisania, w roku 1980 i autor pragnął zaznaczyć ten dystans. Stało się tak wreszcie chyba dlatego, że rok 1954 był w biografii i twórczości Tyrmanda rokiem przełomowym. Książka jest niepowtarzalnym zapisem komunistycznej rzeczywistości, ostrych sądów o wielu znanych postaciach polskiego życia politycznego i kulturalnego, na tyle kontrowersyjnych, że do dziś wywołują zarzuty o literackie ubarwienie. Na kartach Dziennika spotykamy m.in. Herberta, Jasienicę, Kisiela, Turowicza, Szczepańskiego.