Zamorskie wojny Portugalczyków, 1960–1975. Tom 2

W drugim tomie monografii o zamorskich wojnach Portugalczyków prof. Krzysztof Kubiak nie tylko opisuje zmagania w Gwinei i Mozambiku, ale przedstawia także zdarzenia w ich azjatyckich posiadłościach. Ta szeroko płynąca opowieść rozlewa się na liczne poboczne wątki, bez których trudniej byłoby zrozumieć przebieg zdarzeń. Obok głównego nurtu wykładu historycznego w książce znalazły się biogramy wybitnych postaci, informacje etnograficzne, geograficzne, szczegóły dotyczące uzbrojenia i organizacji wojsk, liczne fotografie (330), mapy (50) zaś ułatwiają śledzenie zmagań Portugalczyków w Afryce. Zamiarem Autora nie było spisanie historii powszechnej Portugalii, ale taki rezultat został w pewnym stopniu osiągnięty. Trudno było odseparować wojny zamorskie od polityki wewnętrznej i zagranicznej metropolii. To właśnie działania zbrojne w koloniach doprowadziły do rewolucji goździków i rozkładu imperium, co zmieniło Portugalię na zawsze. Wnioski z wojen prowadzonych przez Portugalię w latach 1960–1975 są niejednoznaczne. Autor kreśli skomplikowany obraz upadku kolonialnego imperium i narodzin nowych państw. Dokłada cegiełkę do próby zrozumienia, jak zmienił się nasz świat po zakończeniu drugiej wojny światowej i dlaczego dziś tak wiele kwestii pozostaje nierozstrzygniętych, obarczonych grzechami przeszłości, także tej kolonialnej.